-
شرم
چهارشنبه 7 مهر 1400 02:47
اوا و شوهرش یان در مصاحبهای که وسط آتش و جنگ و به اجبارِ گروهی از نظامیان به آن تن میدهند، خود را آدمهایی معرفی میکنند که اساساً سیاسی نیستند و به سیاست کاری ندارند. اما هم قبل از مصاحبه و هم بعد از آن تا انتهای فیلم میبینیم که همین سیاست چطور با اوا و یان کار دارد و آنها را از درون و بیرون زیرورو میکند. این زن...
-
داستان یک شهر
سهشنبه 6 مهر 1400 08:27
خیلی از شروع داستان یک شهر نمیگذرد که با دو جنازه روبهرو میشویم. همین دو جسد و ابهامات کوچک و بزرگ ابتدایی میتواند خواننده را به دنبالکردن ماجراها و ادامۀ کتاب ترغیب کند. این مُردهها علی و شریفه هستند؛ علی روی دست دوروبریهای میآید و شریفه را موجهای دریا آرامآرام به ساحل میکشاند. برای فهم روی دیگر این...
-
کارامل
پنجشنبه 1 مهر 1400 12:21
کارامل (Caramel) داستان سه زن جوان، یعنی لیال و نسرین و ریما، زنی میانسال و جماله نام و زنی پیر است که عمه رز صدایش میزنند. زنهای جوان در یکی از آرایشگاههای بیروت کار میکنند، جماله مشتری همیشگی و دوست صمیمی آن سه نفر است و رز هم در همسایگی آرایشگاه خیاطی میکند. هر پنج نفر دغدغههایی دارند که با جنسیت یا...
-
در جستوجوی زمان از دست رفته، ج ۸
چهارشنبه 31 شهریور 1400 12:41
تمام مدتی که همراه با مارسل پروست در جستوجوی زمان از دست رفته بودم، از همان جلد اول تا یکی مانده به آخر ته دل تردید داشتم که بازهم ادامه بدهم، رمان را به انتها برسانم یا آن را کنار بگذارم و دیگر نخوانم. بعضی وقتها کتاب را تندتر میخواندم تا به آن چیزهایی که از جستوجو انتظار داشتم زودتر برسم. برخی روزها هم خیلی کُند...
-
خاکاره و پولک
سهشنبه 30 شهریور 1400 22:14
«امروز بعد از ظهر وقتی که از مشروب خوابم برد، خوابی دیدم. خواب دیدم آلما اومد پیشم و گفت: فروستِ بیچاره به نظر خسته و ناراحت میای، نمیخوای یه خورده استراحت کنی؟ گفتم: بله. گفت: من کوچیکت میکنم، اندازهی یه بچه کوچولویی که هنوز به دنیا نیومده. میتونی بری بالا توی رحمم و با آرامش بخوابی. پس منم همون کاری رو که گفت...
-
دیروز، امروز و فردا
شنبه 27 شهریور 1400 07:18
دیروز، امروز و فردا (Yesterday, Yoday and Tomorrow) به کارگردانی ویتوریو دسیکا جایزۀ بهترین فیلم غیر انگلیسیزبان از جشنوارۀ اسکار و همین طور بفتا را به دست میآورد. این اثر ماندگار و محبوب در سال 1963 میلادی با مدت زمان یک ساعت و پنجاهوهشت دقیقه در ایتالیا ساخته شده است. این فیلم عاشقانه و کمدی در سه بخش به نامهای...
-
تابستان با مونیکا
جمعه 26 شهریور 1400 02:51
«بعضی از مردم زندگی خوبی دارند، خونههای زیبا دارند، همه حسرتشونو میخورن، سوار ماشینهای قشنگ میشن، به کلوپ میرن و میرقصن و همش مشغول اینکاران». اینها را مونیکای هفدهساله به دوستپسر یا نامزد نوزدهسالهاش هری میگوید؛ وقتی که از سینما بعد از تماشای فیلمی احساسی و رمانتیک بیرون آمدهاند و قدمزنان به سمت...
-
مرگ در تاریخ زندگی
پنجشنبه 25 شهریور 1400 11:41
نگرشهای غربی در باب مرگ از قرونوسطی تاکنون عنوان کتابی است از فیلیپ آریس، مورخ فرانسوی، که محمدجواد عبدالهی، مترجم اثر، در زمان برگردان، عبارتِ تاریخ مرگ را هم بدان افزوده است. او در یادداشت خود هدف از این اقدامش را آگاهی مخاطب فارسیزبان از موضوع کتاب، یعنی تاریخ بیان میکند. متنِ تاریخ مرگ، بر اساس مقدمهای که...
-
پدر در دنیای فراموشی
چهارشنبه 24 شهریور 1400 22:33
شاید کمتر آدمی پیدا شود که در زندگیاش برای فراموشکردنِ گذشتهای دور یا نزدیک هیچ تلاشی نکرده نباشد؛ هرکس ممکن است مدتها با خود کلنجار رفته باشد تا خاطرهای را برای همیشه از یاد ببرد؛ همان خاطرهای که یادش دل را خونینتر، پُرخراشتر و زخمیتر میکند. ولی همین آدمی که به هر دلیلی میخواهد فراموش کند، بعید نیست روزی...
-
ماهیها در شب میخوابند
یکشنبه 21 شهریور 1400 23:14
از آنجا که خواننده در رمان ماهیها در شب میخوابند به دنیا و ذهنِ زنی ایرانی پرتاپ میشود، کتاب از دغدغههای زن در ایران پر است؛ مسائلی که با توجه به زمان داستان، به دوران پهلوی دوم و اوایل انقلاب اسلامی برمیگردد. اینکه دختر نباید مثل پسر خانواده تا نصف شب از خانه بیرون باشد، دختر روی حرف پدر حرف نمیزند، اجازۀ...
-
تراژدی تنهایی
شنبه 20 شهریور 1400 21:25
تراژدی تنهایی یا زندگینامۀ سیاسی محمد مصدق مخصوصاً برای کمحوصلهها خوب است؛ همانها که دوست دارند تاریخ بخوانند اما دلشان نمیخواهد سراغ آن دست کتابهای تاریخی بروند که آدم زیر سنگینی الفاظ پرطنطنه و جملهبندیهای عجیبغریب و تعریفهای مدام محقق از خودش خفه میشود. نگارندۀ آن کریستوفر دو بِلِگ قلمی جدی و در ضمن...
-
آپارتمان
جمعه 19 شهریور 1400 11:56
اولین بار در یک قبرستان است که فرن کیوبلیک از پسری بوسه میگیرد. او آن روز را شروع ماجراهای عاشقانه در زندگیاش میداند؛ عاشقانههایی که تا اکنون، یعنی ابتدای بیستسالگیاش، هر کدام به شکلی او را عذاب داده و چندی بعد هم پی کارشان رفتهاند. کیوبلیک که زنی ساده، تنها و متصدی آسانسور در شرکتی معروف است، در حال حاضر به...
-
در جستوجوی زمان از دست رفته، ج ۷
پنجشنبه 18 شهریور 1400 21:18
«آلبرتین خانم رفتند!» جلد هفتمِ در جستوجوی زمان از دست رفته، مجموعهای که هزار و یک جملۀ دراز و پرطنطنه دارد، با همین گزارۀ کوتاه و ساده آغاز میشود. راوی که پیشتر از دردهای زیستن با معشوق گفته بود، اکنون از ماجراهای رفتن و غموغصۀ زندگی بدون آلبرتین میگوید. در این جلد از رمانِ مارسل پروست که گریخته نام دارد، باید...
-
کبوتری برای تأمل در باب هستی روی شاخه نشست
سهشنبه 16 شهریور 1400 08:19
«خوشحالم میشنوم حالت خوبه» دیالوگ پرتکرار و همان رشتهای است که شماری از اپیزودهای فیلم را به هم وصل میکند. این جمله از زبان شخصیتهای مختلف و در ماجراهایی مستقل از هم تکرار میشود و وقتی به گوش میآید بیش از حال و هوای خوببودن، احساس اندوه و بغض به بیننده دست میدهد. ماجرای جوناتان و سام نیز که یکی از معدود...
-
جاده مالهالند
یکشنبه 14 شهریور 1400 06:33
جادۀ مالهالند (Mulholland Drive) فیلمی نیست که داستانی را در خطی مستقیم به تصویر بکشد، بلکه ماجراهایی جدا و البته مربوط به هم را در زمانها و مکانها یا واقعیتها و خیالات مختلف به طور نامنظم روایت میکند. این اثرِ رازآلود، هیجانانگیز و پرتعلیق محصول آمریکا با همکاری فرانسه است که در سال 2001 میلادی به کارگردانی...
-
دندان نیش
شنبه 13 شهریور 1400 00:09
پدر پشت فرمان است و در حال خارجشدن از خانه و مادر و پسر و دو دختر خانواده نیز از روبهروی در بدون اینکه قدمی پای خود را به بیرون بگذارند، این رفتن را نگاه میکنند. همان لحظه هواپیمایی از بالای سرشان رد و این بار چشمها به این وسیله خیره میشود. یکی از دخترها میگوید، اگر بیفتد، من آن را بر میدارم. مادر به دختر سیلی...
-
آب باریکهها
جمعه 12 شهریور 1400 06:53
واقعاً هم این طور نیست که داستاننویس مجبور باشد برای تکتک شخصیتهای کتابش اسم انتخاب کند، چون خواننده دیر یا زود بالاخره میفهمد که چه اسمی به چه آدمی میآید. مانند راوی بینامِ آب باریکهها که کمی بعد از خواندن به راحتی میتوانیم در دل یا خیال خود، او را هجران، مفتون یا حزین صدا کنیم. این عضو حزب کمونیست عراق...
-
ده، زنان و راههای گفتوگو
پنجشنبه 11 شهریور 1400 14:51
اینکه زن برای خوشایند مردها باید باسن و سینههای بزرگی داشته باشد، در نظر مانیا بیاهمیت و مضحک است. مانیا زنی است که دوست ندارد همیشه بوی قورمهسبزی بدهد. دلبستۀ نقاشی و عکاسی است و ترجیح میدهد در این زمینهها پیشرفت کند تا اینکه همه به خاطر خانهداریاش از او تعریف کنند. او حاضر نیست برای چشیدن طعم زندگی روزی هزار...
-
در جستوجوی زمان از دست رفته، ج ۶
چهارشنبه 10 شهریور 1400 21:43
باز هم عشق یکی از اصلیترین مضامین در جستوجوی زمان از دست رفته است. در اسیر یعنی جلد ششم این اثر پربرگ از مارسل پروست با عشق، معنای آن و حال و هوایی که در دل عشاق به جا میگذارد، از آغاز تا انتها روبهرو میشویم؛ عشقی که بیش از همه در رابطۀ راوی با آلبرتین جریان دارد. همزمان با عاشقانههایی که تلخیهایش در مقایسه با...
-
ماجرا یا بازی با عشق
جمعه 5 شهریور 1400 10:29
اصلاً معلوم نیست غرق شده، خودکشی کرده یا دزدیده شده و اگر پای مرگ یا هیچ اتفاق شومی در میان نیست، نمیدانیم به کجا رو کرده، بیتاب است یا در آرامش. قرار است به زودی سروکلهاش پیدا شود یا رفته به جایی که دیگر بازنگردد. این گوشهای از سرنوشت مبهم آناست که در اولین دقیقههای فیلم با آن رودررو میشویم، اما آنا شخصیت اصلی...
-
زیبایی آمریکایی
یکشنبه 31 مرداد 1400 15:26
زیبایی آمریکایی (American Beuty) محصول 1999 میلادی است که در هالیوود و به کارگردانی سام مندس تولیده شده. این درامِ دو ساعت و دو دقیقهای در جشنوارۀ فیلم اسکار به دریافت پنج جایزه از جمله بهترین اثر موفق میشود. زیبایی آمریکایی با انتخاب موضوع محوری خانواده، مخصوصاً از نوع آمریکایی آن، به سراغ سوژههای مختلفی میرود که...
-
همنوایی شبانه ارکستر چوبها
شنبه 30 مرداد 1400 00:31
اولین رمان رضا قاسمی را میتوان یکی از متفاوتترین آثار ادبی در زبان فارسی دانست، مانند نامی که بر خود دارد؛ همنوایی شبانۀ ارکستر چوبها. بیتردید، همین تفاوت، افراد زیادی را به خود جذب خواهد کرد، اما مثل هر اثر دیگری قرار نیست برای همه دلچسب باشد. نشر نیلوفر در سال 1386 این داستان 207 صفحهای را برای هفتمین بار چاپ...
-
گاوخونی، داستانی در میان آبها
یکشنبه 24 مرداد 1400 16:20
از آنجا که بخش مهمی از رخدادهای گاوخونی در شهر اصفهان میگذرد، این رمانِ کوتاه پر از نمادهای اصفهان است از مادی و پلها و کوه صفه گرفته تا لب آب و یائسگیِ زایندهرود. بعد از آن، تهران مهمترین شهر کتاب است و از خوزستان هم در قسمتهایی جزیی یاد میشود. راویِ داستان که نامش را نمیدانیم در جایی از کتاب خودش را پسری...
-
خودش و خانه خودش
شنبه 23 مرداد 1400 05:56
ساندرا با دو فرزندِ دختر و کمسنوسالش به نامهای مالی و اما در آستانۀ جدایی از شوهر خود گری است. خشونتِ گری از فحش و بدوبیراه گرفته تا کتککاری اصلیترین انگیزۀ ساندرا برای ترک این مرد است. با توجه به مصائب زن در دوران متأهلی، بیتردید مستقلشدن نویددهنده است. اما ساندرا نمیتواند زندگی جدیدش را به این راحتیها...
-
در جستوجوی زمان از دست رفته، ج ۵
جمعه 22 مرداد 1400 11:24
آرزوی همواره اضطرابآمیز و همواره برنیاوردۀ شنیدن صدایی و خبری پی در پی در دلم بالا میگرفت و شکنجهام میداد؛ در نقطۀ اوج عروج زجرآورم در پیچاپیچ دلشورۀ تنهایی، از ژرفاهای پاریس شلوغ شبانه که ناگهان به من نزدیک شد، از کنار کتابخانهام آوای مکانیکی و ملکوتی فرفرۀ تلفن، چنانکه در تریستان آوای تکان خوردن شالی یا نوای...
-
چاقو در آب
پنجشنبه 21 مرداد 1400 16:27
چاقو در آب (Knife in the Water) فیلمی زیبا از سینمای سیاهوسفید است که به نظرم سردی روابط انسانی، حسِ غرور و برتریجویی و سردرگمی آدمهای بیهویت و باهویت را در قایقی روی آب بازتاب میدهد؛ قایقی کوچک که یا دلگیر است یا طوفان و آب و باد آن را زیرورو میکند. هرچند مهمتر از جلوهگری طبیعت، همان خودنمایی مسافرهاست؛...
-
پاپیچا، قدمهای لرزان اما مطمئن
سهشنبه 19 مرداد 1400 20:54
جنگ داخلیای که در دهۀ نود میلادی تا اوایل قرن جدید به جان الجزایر افتاد، عواقبی بسیار ناگوار داشت. این پیامدها هنوز هم در جامعۀ آنها یافتنی است. فیلم پاپیچا (Papicha)، محصول الجزایر و با همکاری فرانسه در سال 2019 میلادی، از جمله آثاریست که نشان میدهد خاطرۀ زخمهای آن سالها همچنان زنده است و قرار هم نیست از ذهن...
-
خوشحال مثل لازارو
دوشنبه 18 مرداد 1400 07:50
خوشحال مثل لازارو (Happy as Lazzaro) دو نیمه دارد؛ قسمتهایی در یک روستای سنتی که زمان آن دقیق مشخص نیست و ماجراهایی که در شهری مدرن میگذرد. سقوطِ لازارو از بلندی و بیهوشی یا مرگ یا دچارشدن او به هر سرنوشت دیگری مرز میان این دو بخش است. در هر دو جزء، لازارو شخصیت کلیدی و همان کسی است که مخاطب را به دلِ اتفاقات آرام...
-
درد و شکوه
سهشنبه 12 مرداد 1400 00:03
از سالوادور مالیو عمری گذشته و اکنون در برههای از زندگی است که بگینگی میشود او را پیرمرد خطاب کرد. مالیو حالا آنقدر از گذشتهها خاطره دارد که هر اتفاق، دیدار یا لحظهای از امروز میتواند او را به هزار و یک پستیوبلندی از سالهای دور پرتاپ کند. در این دفتری که پیش روی خود باز میکند، از آن با دیگری حرف میزند یا...
-
خاطرات قتل، از نگاه کارآگاهان
دوشنبه 11 مرداد 1400 09:07
خاطرات قتل (Memories of Murder)، محصول کره جنوبی در سال 2003 میلادی، شخصیتپردازی دقیق و پرجاذبهای دارد. بونگ جون هو، کارگردان این فیلم دو ساعت و یازده دقیقهای، با هنرمندی و بسیار باورپذیر دگرگونی دو نقش اصلی داستان را به تصویر میکشد. دو شخصیت در دو مسیر جداگانه که یکی با غرور و دیگری با نیشخند به طرف مقابلش نگاه...